Borsa Nasıl Çalışır? Maymun Hikayesiyle Borsanın Gerçek Yüzü
Yalnız hakikaten de aynen böyle bir anlayış hüküm sürmekte borsada :) İlgilenenlere duyurulur... Ancak dikkat edin para kazanacağım derken; bedava sahip olabileceğiniz maymunlara bir de para vermiş olmayın :) İşte borsanın nasıl çalıştığını anlatan o meşhur maymun hikayesi:
Maymun Ticareti: Borsanın Metaforu
Bir zamanlar köyün birine bir adam gelmiş ve tanesi 10 dolar'dan maymun alacağını söylemiş. Köyde çok maymun olduğu için köylüler sevinçle ormana koşup maymunları yakalamaya başlamışlar.
Hikayenin başlangıcı:
Adam, köye gelir.
Maymun alacağını söyler.
Tanesi 10 dolardır.
Köylüler sevinir.
Ormana koşarlar.
Maymunları yakalarlar.
Adam, maymunları satın alır.
Binlerce maymun alır.
Ortalıkta maymun azalır.
Yakalamak zorlaşır.
Fiyat Artışı: 20 Dolar
Adam, binlerce maymunu 10 dolar'dan satın alınca ortalıkta maymunlar azalmış, yakalaması zorlaşmış. Köylüler tam maymun yakalamaktan vazgeçecekken adam tanesine 20 dolar vereceğini söylemiş. Tekrar heveslenen köylüler tekrar maymunları yakalamaya başlamışlar.
Fiyat artışının etkileri:
Maymunlar azalır.
Yakalamak zorlaşır.
Köylüler vazgeçer.
Adam fiyatı artırır.
20 dolar olur.
Köylüler heveslenir.
Tekrar yakalarlar.
Maymunlar daha da azalır.
Yakalamak daha da zorlaşır.
Fiyat artışı devam eder.
Fiyat Artışı: 25 Dolar
Bir süre sonra da fiyatı 25 dolar'a çıkarmış. Ancak bırak yakalamayı, maymuna rastlamak bile çok zorlaşmış.
25 doların etkileri:
Fiyat artar.
Maymunlar azalır.
Rastlamak zorlaşır.
Yakalamak imkansızlaşır.
Köylüler umutsuzlanır.
Adam fiyatı yükseltir.
Talep devam eder.
Arz tükenir.
Fiyat dengesi bozulur.
Piyasa kızışır.
Fiyat Artışı: 50 Dolar
Bunun üzerine adam fiyatı 50 dolar'a çıkardığını, ancak kendisinin işi olduğu için şehre gitmesi gerektiğini, yardımcısının onun yerine alım yapacağını söylemiş.
50 doların etkileri:
Fiyat zirveye çıkar.
Adam şehre gider.
Yardımcı alım yapar.
Köylüler heyecanlanır.
Maymun bulunamaz.
Fiyat cazip gelir.
Talep artar.
Arz yoktur.
Piyasa çılgına döner.
Hayal kırıklığı yakındır.
Yardımcının Teklifi: 35 Dolarlık Tuzak
O yokken yardımcısı köylülere demiş ki: "Şu büyük kafesteki maymunlar var ya, ben onların tamamını size tanesi 35 dolar'dan satayım, siz de adam gelince ona 50 dolar'dan satarsınız."
Yardımcının teklifinin özellikleri:
Büyük kafeste maymunlar vardır.
35 dolardan satılır.
Köylüler 50 dolara satacaktır.
Kâr, 15 dolardır.
Teklif caziptir.
Köylüler heyecanlanır.
Birikimlerini toplarlar.
Maymunları satın alırlar.
Adam ve yardımcı kaybolur.
Köylüler ellerinde maymunlarla kalır.
Köylülerin Tuzağı: Bütün Birikimlerini Kaybederler
Köylüler bütün birikimlerini bir araya toplayarak bütün maymunları satın almışlar. Sonra ne adamı ne de yardımcısını bir daha gören olmamış.
Köylülerin kaybı:
Bütün birikimlerini toplarlar.
Maymunları satın alırlar.
Adamı beklerler.
Adam gelmez.
Yardımcı gelmez.
Dolandırılırlar.
Ellerinde maymunlarla kalırlar.
Hayal kırıklığı yaşarlar.
Ders alırlar.
Piyasanın gerçeğini öğrenirler.
Borsanın Gerçek Yüzü: Maymun Hikayesi
Şimdi borsanın nasıl çalıştığı hakkında biraz bilgi sahibi olmuşsunuzdur :) İşte borsanın gerçek yüzü:
Borsanın maymun hikayesiyle benzerlikleri:
Yatırımcılar, hisse senetlerini alır.
Fiyatlar yükselir.
Talep artar.
Arz azalır.
Fiyatlar daha da yükselir.
Yeni yatırımcılar gelir.
Büyük yatırımcılar satar.
Küçük yatırımcılar alır.
Fiyatlar düşer.
Küçük yatırımcılar kaybeder.
Borsada Dikkat Edilmesi Gerekenler
Borsada dikkat edilmesi gerekenler:
Para kazanacağım derken, bedava sahip olabileceğiniz maymunlara para vermeyin.
Fiyat artışlarına aldanmayın.
Spekülasyonlara kapılmayın.
Araştırma yapın.
Bilgi sahibi olun.
Riskleri değerlendirin.
Sabırlı olun.
Panik yapmayın.
Uzmanlara danışın.
Kendi kararlarınızı verin.
Borsanın Temel Kavramları
Borsanın temel kavramları:
Hisse senedi: Şirket ortaklığı.
Borsa: Hisse senetlerinin alınıp satıldığı yer.
Fiyat: Hisse senedinin değeri.
Talep: Alıcıların isteği.
Arz: Satıcıların isteği.
Spekülasyon: Fiyat dalgalanmalarından kâr elde etme.
Manipülasyon: Fiyatları yapay olarak etkileme.
Balon: Gerçek değerinin üzerinde fiyatlanma.
Çöküş: Fiyatların ani düşüşü.
Kriz: Piyasanın çöküşü.
Borsada Başarılı Olmanın Yolları
Borsada başarılı olmanın yolları:
Uzun vadeli düşünün.
Araştırma yapın.
Bilgi sahibi olun.
Riskleri değerlendirin.
Çeşitlendirin.
Sabırlı olun.
Panik yapmayın.
Duygusal karar almayın.
Uzmanlara danışın.
Kendi kararlarınızı verin.
Sonuç
Borsa Nasıl Çalışır? Maymun Hikayesiyle Borsanın Gerçek Yüzü... Yalnız hakkaten de aynen böyle bir anlayış hüküm sürmekte borsada :) İlgilenenlere duyurulur... Ancak dikkat edin para kazanacağım derken; bedava sahip olabileceğiniz maymunlara bir de para vermiş olmayın :) Bir zamanlar köyün birine bir adam gelmiş ve tanesi 10 dolar'dan maymun alacağını söylemiş. Köyde çok maymun olduğu için köylüler sevinçle ormana koşup maymunları yakalamaya başlamışlar. Adam, binlerce maymunu 10 dolar'dan satın alınca ortalıkta maymunlar azalmış, yakalaması zorlaşmış. Köylüler tam maymun yakalamaktan vazgeçecekken adam tanesine 20 dolar vereceğini söylemiş. Tekrar heveslenen köylüler tekrar maymunları yakalamaya başlamışlar. Bir süre sonra da fiyatı 25 dolar'a çıkarmış. Ancak bırak yakalamayı, maymuna rastlamak bile çok zorlaşmış. Bunun üzerine adam fiyatı 50 dolar'a çıkardığını, ancak kendisinin işi olduğu için şehre gitmesi gerektiğini, yardımcısının onun yerine alım yapacağını söylemiş. O yokken yardımcısı köylülere demiş ki: "Şu büyük kafesteki maymunlar var ya, ben onların tamamını size tanesi 35 dolar'dan satayım, siz de adam gelince ona 50 dolar'dan satarsınız." Köylüler bütün birikimlerini bir araya toplayarak bütün maymunları satın almışlar. Sonra ne adamı ne de yardımcısını bir daha gören olmamış. Şimdi borsanın nasıl çalıştığı hakkında biraz bilgi sahibi olmuşsunuzdur :) Unutmayın; borsada dikkatli olun. Para kazanacağım derken, bedava sahip olabileceğiniz maymunlara para vermeyin. Sağlıklı ve mutlu günler dileriz.
